जागृतीनंतर, बुद्धांनी सहसाधकांना शोधले आणि त्यांची पहिली शिकवण दिली. निर्मात्या देवतेकडे लक्ष वेधण्याऐवजी, त्यांनी दुःख समजून घेण्यासाठी आणि त्यातून सुटण्यासाठी एक चौकट दिली. त्यांच्या संदेशाचे केंद्रबिंदू "चार उदात्त सत्ये" होती: जीवनात दुःख असते; दुःख इच्छा आणि अज्ञानातून उद्भवते; दुःख थांबू शकते; आणि इच्छा आणि अज्ञान संपवण्याचा मार्ग म्हणजे "मध्यम मार्ग" अनुसरण करणे, ज्याला "उदात्त अष्टपदी मार्ग" असेही म्हणतात.“

बौद्ध शिकवणीनुसार, क्षणभंगुर गोष्टींना चिकटून राहिल्याने दुःख येते. ही आसक्ती लोकांना जन्म, मृत्यू आणि पुनर्जन्माच्या सततच्या चक्रात बांधते, ज्यामध्ये कायमस्वरूपी 'स्व'ची कल्पना देखील एक भ्रम मानली जाते. तृष्णा आणि अज्ञानापासून मुक्त होऊनच मुक्ती मिळते.

बुद्धांनी शिकवले की या चक्रातून मुक्तता शिस्तबद्ध जीवनातून मिळते जी अतिरेकी भोग किंवा तीव्र आत्मत्याग टाळते. मध्यम मार्ग योग्य समज, हेतू, भाषण, कृती, उपजीविका, प्रयत्न, सजगता आणि एकाग्रता यावर भर देतो. या पद्धती इच्छा आणि धारणा पुन्हा आकार देण्यासाठी आहेत.

बौद्ध धर्माचे अंतिम ध्येय वैयक्तिक देवाशी संवाद साधणे नाही, तर तृष्णा नष्ट करणे, दुःखातून मुक्तता आणि पुनर्जन्म आणणे हे आहे.

* स्पष्टता आणि सुसंगततेसाठी, हे मार्गदर्शक बौद्ध संकल्पनांसाठी सामान्यतः मान्यताप्राप्त संस्कृत संज्ञा वापरते. वर्णने विविध सांस्कृतिक संदर्भांमध्ये पाहिल्या जाणाऱ्या ऐतिहासिक शिकवणी आणि समकालीन पद्धती प्रतिबिंबित करतात.